T6, 12 / 2018 6:05 chiều | maiblue

Con trẻ cần gì?
Đó là câu hỏi mà tất cả phụ huynh đều muốn biết câu trả lời vì khi chúng ta đã sinh con ra, hầu như tất cả đều thương con vô bờ bến. Cha mẹ muốn biết con cần gì để có thể nhanh chóng cho con ngay điều con cần có. Và vì quá nóng lòng muốn biết cấp tốc, nên cách hay được phụ huynh chọn là . . .đoán luôn cho nhanh! Vậy đó mà sinh ra không biết bao nhiêu rắc rối: rất nhiều phụ huynh cho rằng ‘tôi sao thì con tôi vậy, tôi biết nó cần gì vì tôi sinh ra nó, tôi phải hiểu nó chứ’. Tệ hơn – nhưng lại diễn ra rất nhiều, nhiều kinh khủng! – là xu hướng ‘con tôi cần nghe lời tôi chỉ bảo, vì tôi luôn hướng dẫn nó làm điều có lợi chứ có xúi dại nó bao giờ!”. Nhưng thực tế xảy ra lại là: “không bắt nó làm việc nhà, để dành hết thời gian cho nó học bài, vậy mà sểnh một cái là tót đi chơi, mới la có một chút vậy mà đã . . . !” hoặc: “nó đòi gì có nấy như thế mà sao lại bỏ nhà đi không biết nữa”.

Khi gặp sự phản kháng của con – đôi khi rất tiêu cực, đau lòng – thì mới ngớ người ra thẫn thờ: “tôi thương con không biết để đâu cho hết, sao nó lại không hề biết thương cha thương mẹ như vậy được hả trời?”. Đến lúc cha mẹ phải gọi đến “TRỜI” thì tình hình có lẽ đã tới hồi gay cấn lắm rồi. Mà đâu phải chỉ riêng phụ huynh muốn biết ‘con cần gì’; chính con trẻ mới là người tha thiết nhất muốn cha mẹ hiểu: mình cần gì! Thông thường phụ huynh hay tập trung hướng con vào những xu hướng sống như: học giỏi để mai sau thành đạt, cho mát mặt mẹ cha. Con phải là một đứa trẻ bảo gì nghe nấy thì mới là ngoan. Những gì cha mẹ chưa đạt được thì kỳ vọng ở con phải cố mà đạt được!?! Cố lên để thay cha mẹ tiếp quản cơ ngơi đã được tạo dựng v.v. . . Tất cả đều được đặt dưới bảng hiệu ‘VÌ CON’.
Có gì sai khi cha mẹ mong muốn như vậy không? Tất nhiên là không! Nhưng đó là những điều cha mẹ muốn chứ không phải những điều con muốn, hay nói chính xác là con chưa đủ trải nghiệm để hiểu vì sao những điều đó tốt cho mình, vì vậy con không muốn làm theo, chứ không phải vì con không thương cha mẹ! Và đa số phụ huynh đã làm gì để giúp con “hiểu”? Con không muốn học? (vì cách học và chương trình học chán ngắt, chịu không nổi) thì ép học, không học là bị chì chiết, bị phạt, bị đòn: “không học thì có nước hốt rác mà ăn” “nhìn xem có bạn phải tự kiếm tiền để đi học, còn con được cưng được chiều như thế (nhiều quí vị khi giận lên là không kiềm chế nổi, toàn mày tao mi tớ với con như xã hội đen mới ấn tượng chớ!) có mỗi chuyện học mà cũng không nên thân” “học gì mà toàn đội sổ thế không biết nhục à?”. Có người còn ghê nữa nha: “Học gì mà có Học Sinh Tiên tiến thôi vậy, phải là Học sinh giỏi chứ. Trong nhà toàn kỹ sư tiến sĩ, có ai tiếc gì với con đâu, lăn lóc kiếm tiền cho đi học mà học thế thì làm sao thành cái gì được?” v.v. .
Nhưng trên đời này, có ai yêu nổi cái điều mà chính vì nó khiến mình bị nhục mạ hay không? Thế là tiếp tục ghét học hơn nữa, và khi có cơ hội thì ngu gì mà không tót đi chơi. Bị đòn nhiều thì . . bỏ nhà đi luôn cho phụ mẫu biết mặt bầu cua! Rồi thì cha mẹ muốn con phải là đứa ‘bảo gì nghe nấy’, nếu không nghe là bị đánh mắng đủ kiểu: Nếu sinh ra chỉ cần nghe và làm theo những gì người khác bảo là tốt rồi, thì cần chi bộ não phải nặng tới 1,5kg? Chỉ cần nó nặng vài trăm gam như chú cún ở nhà là đủ! Lập tức bộ não 1,5kg của con làm việc ngay: ‘những gì tôi có thể suy nghĩ ra đối với ba mẹ là không có giá trị. Vậy thì tôi sẽ phải sử dụng khả năng suy nghĩ của mình ở chỗ khác thôi’. Thế nhưng cũng có những lúc con phải nghe rằng: “có nhiêu đó mà con nghĩ không ra, sao dở quá vậy, có cái đầu thì phải biết suy nghĩ chứ?”. Riết rồi con rối mù, chẳng biết lúc nào mình cần độc lập suy nghĩ, lúc nào mình không được phép suy nghĩ mà phải cúi đầu răm rắp ‘dạ’ ‘vâng’. Nên nhẹ thì câm nín, gần như không nói chuyện với cha mẹ nữa, vì nói cái gì ra lập tức bị phản bác cái ấy thì . . ba mẹ nói luôn đi, con không nói nữa đâu! Nhưng vì con vẫn có nhu cầu rất cao về tư duy, về bày tỏ cảm xúc nên đành tìm đến bạn bè, thế là “cha mẹ nói toàn điều hay lẽ phải thì không thèm nghe chớ bạn nó xúi gì nó nghe đó, coi có ngu không”!?!
Cao trào hơn là cha mẹ bảo gì con lại cố làm ngược cho bằng được, để chứng minh “tôi là người có khả năng suy nghĩ, không cần ai nghĩ hộ!” Còn đỉnh điểm là bỏ nhà đi hay tìm đến cái chết để thoát khỏi ‘vòng kim cô’ cha mẹ. Nói tới đây chắc chúng ta mới thấm thía hết ý nghĩa câu ông bà vẫn dạy “của cho không bằng cách cho”: những điều phụ huynh muốn truyền cho con mình luôn luôn là những điều tốt, nhưng vì kỹ năng truyền trao chưa phù hợp, chưa đủ , thậm chí đôi lúc chưa đúng, nên cha mẹ cố cho rất nhiều mà con lại chẳng nhận được bao nhiêu, buồn hơn là đôi khi con nhận lấy những điều ngược lại! Còn xu hướng muốn con phải thành công ở những điều mình đã từng thất bại, hoặc muốn con có đủ kỹ xảo để tiếp nhận cơ ngơi mình đã tạo ra; đây là 2 xu hướng. . miễn bàn! Bởi những bậc phụ huynh này thực chất đã xem con như một công cụ để . . trả thù đời, hoặc để bảo lưu công sức lao động của mình chứ không ai có thể nói được đó là ‘Vì con’! Vì mỗi người là một cá thể hoàn chỉnh, có tư duy, thể chất và thiên hướng độc lập, không thể bắt người này suy nghĩ và hành động giống như người khác, mà phụ huynh thì thường bối rối “nó là con tôi, chỉ muốn tốt cho nó thôi, sao nó không chịu hiểu tôi nhỉ?”. Ở hai xu hướng nêu trên, vấn đề đã rõ như ban ngày, mâu thuẫn nằm ở chỗ: cha mẹ cố bắt con phải nhận những điều con hoàn toàn không thấy cần, đó là lý do con từ chối không nhận. Khi cha mẹ chính là người không chịu hiểu con, thì tại sao con lại phải hiểu cha mẹ? Bởi ‘Nước mắt chảy xuôi’ cơ mà! ‘Tám’ qua ‘tám’ lại một hồi thì câu hỏi vẫn còn nguyên đó.


Những điều con trẻ cần ở cha mẹ
– Tôn trọng:
chắc chắn rồi! Không ai muốn bị coi thường, con cũng vậy. Khổ nỗi cha mẹ hay phiên dịch ý tưởng này thành ra tôn thờ mới ‘ác’ chớ: muốn xe phân khối lớn, có ngay. Muốn tiền tiêu vặt, khỏi phải xin, 500 ngàn 1 ngày. Muốn MP3, điện thoại đời mới, laptop xịn, vô tư. Xin thưa: đó là ‘thờ”, không phải ‘trọng’! ‘Trọng’ là khi con thực sự cảm nhận được sự rằng ‘mình quan trọng, không có mình trong gia đình là không được’. Đằng này, cung phụng như thế đó nhưng ‘đang lo cho nó đi nước ngoài học, hy vọng nó sẽ biết thương cha mẹ hơn’, nghĩa là dạy không được nên ‘đẩy’ đi chỗ khác, hy vọng ở những nơi khác sẽ có cách giáo dục hiệu quả hơn để uốn nắn con mình!
– Công bằng:
Đương nhiên! Điều này thì toàn xã hội mong muốn chứ chẳng riêng cá nhân nào.
– Yêu thương:
chứ sao nữa! Đây là nhu cầu cao nhất về tinh thần của con người mà. Nhưng xin đính chính rõ đó phải là một tình yêu vô điều kiện mới được. Chớ thương mà đặt ra điều kiện “con phải thế này, thế kia, thế nọ thì ba mẹ mới thương” hoặc “con mà như thế thì mẹ không thương con nữa” thì ớn lắm, ai mà thèm. Con trẻ không thích và cũng không cần loại yêu thương đó, vì nó mang tính ‘tiền trao cháo múc’, sòng phẳng quá!
– Vui vẻ:
Còn phải nói! Sống trong một không gian thiếu vui vẻ thì. . . ngán ngược tới đỉnh đầu luôn! Và sự ngán ngẩm đó sẽ như một động cơ phản lực thúc đẩy con mau mau đi tìm chỗ khác vui hơn.
Các bạn cần phải tìm hiểu kỹ về những tâm lý cũng như những mong muốn thật sự của con mình thì mới có thể có cách dạy bảo con nên người phù hợp với con. Mong là những thông tin trên sẽ giúp ích cho các bạn. Chúc gia đình bạn luôn hạnh phúc và khỏe mạnh.

 

Bài viết cùng chuyên mục